აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის სოფლის მეურნეობის სამინისტროს 2015 წლის პროგრამის „მემცენარეობის დარგის განვითარების ხელშეწყობისა“ და „მრავალწლიანი ხეხილოვანი კულტურების ნერგების ფერმერთა და აგრომეწარმეთა უზრუნველყოფის ხელშეწყობის“ ფარგლებში აჭარის სოფლის მეურნეობის სამინისტრომ კაკლის ნერგების შესყიდვის მიზნით გამოცხადებულ ელექტრონულ ტენდერებთან დაკავშირებით გამარჯვებული შპს „უნივერსალი“ „გამოავლინა“.
2015 წლის ახალი წლის დადგომამდე აჭარის სოფლის მეურნეობის სამინისტროს მიერ კი დაანონსებული იყო, რომ სოფლის მეურნეობის განვითარების პროგრამის ფარგლებში ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი მიმართულების დახვეწა იქნებოდა ის, რომ თურქეთის რესპუბლიკაში უნდა შეძენილიყო რამდენიმე ჯიშის ნამყენი ნერგები და, შემდეგ, შეღავათიან ფასებად დარიგებულიყო მსურველი მოსახლეობისთვის.
სოფლის მეურნეობა რომ ოდითგანვე ქართველის სისხლსა და ხორცშია გამჯდარი, ამას ჩვენი ქვეყნის დასახელება „გეორგიაც“ ადასტურებს, რაც ბერძნულიდან ქართულად რომ ვთარგმნოთ, „მიწათმოქმედს“ ნიშნავს. თუმცა მიწათმოქმედების სიყვარული და აუცილებლობა ერთია, მაგრამ მეორე _ ხელისუფლების ირონიული დამოკიდებულება ამ ყველაფრის მიმართ და უიმედოდ დარჩენილი მოსახლეობა...
ცნობილია ისიც, რომ მთელი საქართველოს მასშტაბით, ე. წ. ტენდერების უკან, ასევე მთელი რიგი გარიგებები და შეთქმულებანი იმალება. ზარალდება ორივე _ ქვეყანა და ამ ქვეყნის გაჭირვებული მოსახლეობა!.. ასე მოხდა აჭარაშიც, ასე ხდება კახეთშიც, ასე ხდება გურია-იმერეთშიც და ყველგან, სადაც კი ადამიანების გარკვეული ჯგუფის მადა ვერ დაოკდა...
აჭარაში, სოფლის მეურნეობის განვითარების პროგრამის ფარგლებში, „ჩანდლერის“ კაკლის ჯიში უნდა შემოეტანათ, მაგრამ აღმოჩნდა, რომ კაკლის ნერგები კი შემოვიდა, მაგრამ სახელმწიფოს გაღებული ფული კვლავაც ვიღაცის ჯიბეში დაილექა, ყოველ შემთხვევაში, ფაქტები ამას ლაპარაკობს.
მოსახლეობას წინასწარ ეცნობა, რომ თურქეთიდან „ჩანდლერის“ ჯიშის კაკლის ნერგის ფასი შეღავათიანი პირობებით მიეწოდებოდა, ანუ ნერგის ღირებულების 70%-ს სახელმწიფო დაფარავდა, ხოლო 30%-ს ნერგის შემძენი მოსახლეობა გადაიხდიდა.
„ჩანდლერის“ ჯიშის კაკალი ქართული ჯიშის კაკლისაგან იმით გამოირჩევა, რომ მას უფრო დიდი ზომის ლებანი აქვს, ხოლო ნაჭუჭი ადვილად მტვრევადი, ამასთანავე, უხვმოსავლიანიც არის და ჩვენს კლიმატურ პირობებს, როგორც გაირკვა, კარგად შეეგუა. თუ სპეციალისტებს დავეყრდნობით, თხილისა და კაკლის მოშენების სფეროში და სურვილის შემთხვევაში, შესაძლოა, საქართველო მსოფლიოში მეორე იმპორტიორ ქვეყნად იქცეს და ეს იმ დროს, როცა თხილისა და კაკლის ფასი მსოფლიო ბაზარზე დღითი დღე მატულობს და საკონდიტრო წარმოება მათ გარეშე წარმოუდგენელია!.. ანუ ეს იმას ნიშნავს, რომ სახელმწიფოს მხრიდან ჯეროვანი მხარდაჭერით, კეთილსინდისიერი ბიზნესის შემთხვევაში, სოფლად მცხოვრები გლეხობა ამოისუნთქავს და სამათხოვროდ აღარ ექნება საქმე... დღეს ჩასაბარებელი თხილის საბაზრო ღირებულება, მაქსიმუმ, 7-8 ლარს აღემატება, ნედლი თხილის (სველი) ფასი კი _ 4-5 ლარამდე მერყეობს, რაც შეეხება ნიგოზსა და კაკლის ჯიშებს, მათი ფასი მსოფლიო ბაზარზე კატასტროფულად მატულობს და საქართველოს დედაქალაქების ბაზრებშიც კი 30-35 ლარს აღწევს... თუ ინტერნეტმონაცემებს ვირწმუნებთ, ჩვენს მეზობელ თურქეთის რესპუბლიკასა და ევროპის ბაზრებში ნიგვზის ფასი 45 ევრომდეც კი ადის. ჰოდა, ამიტომ, სწორედაც რომ უპრიანი იქნება, სახელმწიფო ჯეროვნად დაეხმაროს გაჭირვებულ მოსახლეობას და შპს `უნივერსალისნაირი~ ტენდერში გამარჯვებული მღრღნელები ჩამოაშოროს ისეთ საშვილიშვილო საქმეს, როგორიც საქართველოში ეკონომიკური ზრდის პერსპექტივაა, რაც სამუშაო ადგილების დამკვიდრებას შეუწყობს ხელს.
2015 წლის აპრილის დასაწყისში შპს „უნივერსალმა“ რისი ვაი-ვაგლახით ჩამოტანილი დარჩეული ნერგები აჭარაში შემოიტანა... ჯერ ერთი, შპს „უნივერსალს“ მართლაც რომ ჰქონოდა სოფლის მეურნეობის დარდი, ნერგებს აპრილში კი არა, მაშინ შემოიტანდა, როდესაც გაზაფხული დგება, ანუ მარტის დასაწყისში... მაგრამ მთელი უბედურება ის არის, რომ სახელმწიფომ, ამ შემთხვევაში, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის სოფლის მეურნეობის სამინისტრომ და ბიუჯეტმა, ვითომცდა სოფლის მეურნეობის განვითარების პროგრამის ფარგლებში, ტენდერში გაამარჯვებინეს ფირმას, რომელიც იმთავითვე არაფრის შემომტანი არ იყო, მაგრამ ფულს მაინც ხომ გამორჩებოდნენ?!.
მოკლედ, ჯახირ-ჯახირ ჩამოიტანეს „ჩანდლერის“ ჯიშის კაკლის ნერგები, მაგრამ დათვალიერების დროს აღმოჩნდა, რომ შემოტანილი ნერგები არ აკმაყოფილებდა სტანდარტებს და როგორც მოსალოდნელი იყო, ტენდერში გამარჯვებული „უნივერსალის“ დირექტორი, მერაბ ბოლქვაძე, სამინისტრომ კი არ დააჯარიმა, არამედ დაავალა, სასწრაფოდ გამოესწორებინა შექმნილი კრიზისული სიტუაცია, წინააღმდეგ შემთხვევაში, ადმინისტრაციულ ზომებს გაატარებდა.
ვინაიდან აპრილის ბოლოსთვის მერაბ ბოლქვაძის მიმართ საჯარიმო ზომების მიღებას აზრი დაეკარგა და ვინაიდან მცენარეთა ვეგეტაციის დრო უკვე დასრულებული იყო, უმნიშვნელოვანესი სახელმწიფო პროგრამა ჩავარდა და დამნაშავეები არ დასჯილან!!!
სასაცილოა ის, რომ გამოსავალი ვითომცდა იპოვეს, ნერგებს შემოდგომაზე შემოიტანენ, მაგრამ საკითხს თუ უფრო სიღრმისეულად განვიხილავთ, შესაძლოა, წინასაარჩევნო ფარული საბოტაჟის ნიშნებიც გამოიკვეთოს და დაინტერესების შემთხვევაში, როგორც ტენდერში გამარჯვებული შპს „უნივერსალის“ დირექტორი, მერაბ ბოლქვაძე, ასევე მთლიანად აჭარის სოფლის მეურნეობის სამინისტრო დაისაჯოს!..
ის, რომ შპს „უნივერსალს“ ტენდერში შემთხვევით არ გაუმარჯვია, ამას შემდეგი ფაქტი ადასტურებს: აჭარის სოფლის მეურნეობის განვითარების დეპარტამენტის უფროსია ლევან ბოლქვაძე, ხოლო შპს „უნივერსალის“ დირექტორი _ მერაბ ბოლქვაძე, თემურ ბოლქვაძე კი სახელმწიფო შესყიდვების განყოფილების უფროსი გახლავთ. ისინი, რა თქმა უნდა ნათესავები არიან. ჰოდა, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის სოფლის მეურნეობის სამინისტროს სატენდერო კომისიის სხდომას სამივე მათგანი ესწრებოდა და შედეგიც ზუსტად ისეთი დადგა, როგორიც მოსალოდნელი იყო. მთელი უბედურება ის არის, რომ თურქეთის რესპუბლიკიდან შემოსატანი 10 100 ცალი ნამყენი კაკლის ნერგი (ჯიში „ჩანდლერი“), რომლის ფასიც 1 ცალზე 10 ლარამდე მერყეობდა, მთლიანობაში სახელმწიფოს 84 400 ლარი დაუჯდა, თუმცა, როგორც უკვე მოგახსენეთ, არც ერთი ნერგი არ დარგულა, არც ერთ გლეხს, თუნდაც, გადაგდებული ნერგი არ რგებია და ახლა უკვე აჭარის სოფლის მეურნეობის სამინისტრო ახალ ტენდერში გამარჯვებულ „ბიზნესმენს“ გაურიგდა, _ არიქა, პროგრამა არ ჩაგვივარდეს და შემოდგომისთვის ნამყენი კაკლის ნერგები სასწრაფოდ შემოგვიტანეთო...
დამეთანხმებით, რომ ეს უკვე საბოტაჟიც აღარ არის!.. ეს გახლავთ პირდაპირი მავნებლობა როგორც ქვეყნის, ისე იმ ხელისუფლების წინააღმდეგ, რომელმაც აჭარაში, არჩილ ხაბაძით დაწყებული, სოფლის მეურნეობის მინისტრით დამთავრებული, დაუმსახურებლად ჩასვა სავარძლებში და ნეტავ, რატომ არ გვიკვირს ის, რასაც აღნიშნული ჩინოვნიკები აკეთებენ?!. როგორ, განა შეიძლებოდა, თურქეთიდან ნერგები ისე შემოტანილიყო, რომ სოფლის მეურნეობის სამინისტროდან ადგილზე, ანუ თურქეთში, არ დათვალიერებულიყო?!. რასაკვირველია, დაათვალიერეს, მაგრამ გაირკვა, რომ ცუდად დაათვალიერეს სანერგე მეურნეობა და აჭარაში დაბრუნებულებს სალაპარაკოც მიეცათ, _ არიქა, საქმეს ვაკეთებთ და ხელს ნუ გვიშლითო!..
ბიძინა ივანიშვილის შერჩეული არჩილ ხაბაძე უკვე წლებია, ამის შესახებ „ქრონიკა+“-ით ერთ-ერთი პირველი იუწყებოდა, რომ „ონლაინ თამაშების“ გარდა მას არაფერი აინტერესებს, თუმცა რატომ? როგორც აჭარაში გვიამბობენ (და ახლა ზუსტად აჭარაში ვიმყოფები), არჩილ ხაბაძისა და სუს-ის უფროსის ინტერესები სწორედაც რომ ფულის გაკეთების სფეროში გადაკვეთილა და რა გამოდის?.. _ გლეხი მოსავლის მიღებას შიშით ელოდება, რეალიზაცია სად გავაკეთოო? ვინც თურქეთში გადასასვლელად არის გამზადებული, ფიქრობს, _ ოჯახი რით ვარჩინოო და ეს იმ დროს, როცა ერთი სამინისტრო ერთი პატარა სასოფლო-სამეურნეო პროგრამის ფარგლებში 84 400 ლარს გასცემს, ვინმე ლევან ბერიძის სასარგებლოდ?!.
ბატონო პრემიერ-მინისტრო, იქნებ, დაინტერესდეთ, რა ხდება აჭარაში და ქვეყნის ხელისუფლების მხრიდან მხარდაჭერილი პროგრამა ასე სამარცხვინოდ რატომ ჩავარდა აჭარაში?!. ყველაზე კარგი ის იქნება, თუკი ქობულეთის რაიონის მთიან სოფლებში ჩაბრძანდებით და ადგილობრივ მოსახლეობას გაესაუბრებით, თუ როგორ ელოდნენ ისინი „ჩანდლერის“ ჯიშის კაკლის ნამყენ ნერგებს და თუ როგორ ამყარებდნენ მასზე იმედს.
ამას გარდა, ვფიქრობთ, უპრიანი იქნება, სოფლის მეურნეობაში შექმნილი სავალალო მდგომარეობის მიზეზების დასადგენად სოფლებზე გამოყოფილი ტრაქტორების ბედითაც დაინტერესდეთ და თუკი ადგილობრივ მოსახლეობას შეხვდებით, ისინი მოგიყვებიან, თუ როგორ იყენებენ სოფლის თავკაცები საკუთარ ნაკვეთებში აღნიშნულ ტრაქტორებს და სხვა სასოფლო-სამეურნო ტექნიკას.
რატომ ჩავარდა 2015 წლის დადგომამდე დაანონსებული აჭარის სოფლის მეურნეობის სამინისტროს მიერ სოფლის მეურნეობის განვითარების პროგრამის ფარგლებში ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი მიმართულების პროექტი, კერძოდ, თურქეთის რესპუბლიკაში შეძენილი და საქართველოში შემოტანილი კაკლის ჯიშის ნამყენი ნერგების მოსახლეობამდე ვერმიტანა?
„ქრონიკა+“ კომენტარისთვის აჭარის სოფლის მეურნეობის მინისტრის პირველ მოადგილეს, იოსებ აბულაძეს დაუკავშირდა :
_ ბატონო იოსებ, როგორც ჩვენთვის გახდა ცნობილი, ტენდერში გამარჯვებულმა შპს „უნივერსალმა“ მართალია, თურქეთის რესპუბლიკიდან კაკლის ნამყენი ჯიშის ნერგები შემოიტანა, მაგრამ მოსახლეობამდე არ მისულა... რა გახდა ამის მიზეზი?
_ დიახ, მართალი ბრძანდებით, მაგრამ ვერ დაგეთანხმებით, რომ პროგრამა ჩავარდა და ჩვენს მოსახლეობას არ ექნება შესაძლებლობა, „ჩანდლერის“ ჯიშის კაკლის ნერგები დავურიგოთ... უბრალოდ, შპს „უნივერსალმა“ შემოიტანა სტანდარტების შეუსაბამო ნერგები და ამიტომ ჩვენ მათ არ მივეცით საშუალება, აღნიშნული ნერგები მოსახლეობაში გაეტანა. სტანდარტი კი იმას გულისხმობს, რომ თითოეული ნერგი, არანაკლებ, 60 სმ-ის უნდა ყოფილიყო. ჩვენ ახლა ხელმეორედ გამოვაცხადეთ ტენდერი, გამოვავლინეთ გამარჯვებული და შემოდგომაზე აუცილებლად უზრუნველვყოფთ, რომ მოსახლეობას მაღალი სტანდარტის ნერგები მივაწოდოთ.
_ როგორც ჩვენთვის გახდა ცნობილი, შპს „უნივერსალის“ შემთხვევაში სახელმწიფოს მხრიდან ნერგების შემოსატანად 84 400 ლარი გაიცა. მაინტერესებს, თუ დაჯარიმდა აღნიშნული კომპანია და რა რაოდენობით იმისათვის, რომ მან ვერ უზრუნველყო ტენდერის პირობები და, ფაქტობრივად, ნერგები სანაგვეზე მოისროლა?
_ რა თქმა უნდა, ფირმა დავაჯარიმეთ, მაგრამ ზუსტ თანხას ვერ გეტყვით, რადგან ამ წუთში შესაბამისი საბუთები მაგიდაზე არ მიდევს. თანაც, ახლა მეძახიან და დიდი ბოდიში, რომ თქვენს დასმულ შეკითხვებს ბოლომდე ვერ მოვისმენ, კარგად ბრძანდებოდეთ...
ირინე გოგოსაშვილი